Trang sản phẩm là nơi bản dịch được đo bằng hành động: người xem có hiểu món hàng, tin thông tin và đặt mua hay không. Một tên hàng dịch máy dài lê thê, một bảng kích cỡ để nguyên số đo nước ngoài hay một chính sách đổi trả mơ hồ đều khiến khách hỏi lại, đặt nhầm hoặc bỏ đi.
Bài này dành cho người dịch nhận nội dung bán hàng trực tuyến và cho chủ cửa hàng nhỏ đưa hàng lên trang bán bằng ngôn ngữ khác. Hướng chính là hàng nước ngoài bán cho người Việt, có nhắc chiều ngược lại. Bạn sẽ thấy cách xử lý từng phần của trang sản phẩm, chỗ nào AI giúp nhanh và chỗ nào bắt buộc người kiểm với hàng thật.
Tên sản phẩm: ngắn, tìm được và không hứa quá
Người Việt tìm bằng từ gì. Tên hàng không chỉ để đọc mà để được tìm thấy. Một chiếc túi có thể được gọi là túi đeo chéo, túi bao tử, túi đeo hông tuỳ vùng và tuổi. Hãy chọn cách gọi phổ biến với khách mục tiêu và đặt nó ở đầu tên, chi tiết như chất liệu, màu đứng sau.
Bỏ bớt từ khoá nhồi. Tên hàng gốc trên nhiều trang bán nước ngoài nhồi rất nhiều từ khoá nối nhau. Dịch nguyên văn ra một chuỗi dài khó đọc. Bản địa hoá là chọn lọc: giữ tên thương hiệu, loại hàng, đặc điểm chính, phần còn lại đưa vào mô tả.
Giữ nguyên tên thương hiệu, mã mẫu. Không dịch tên thương hiệu và mã mẫu, vì khách dùng chúng để đối chiếu, tìm phụ kiện, bảo hành.
Không thêm lời hứa không có trong bản gốc. Những chữ như chính hãng, cao cấp, tốt nhất, chống nước hoàn toàn chỉ được dùng khi bản gốc và thông tin sản phẩm thật sự cho phép. Người dịch thêm vào cho hấp dẫn là tạo ra thông tin sai về hàng hoá, và người chịu hậu quả là người bán.
Bảng kích cỡ và đơn vị: phần dễ gây đổi trả nhất
Đặt nhầm cỡ là lý do đổi trả phổ biến với quần áo, giày dép. Bảng kích cỡ phải được bản địa hoá cẩn thận hơn mọi đoạn văn. Bảng dưới so những gì trang gốc hay có với những gì trang tiếng Việt nên có:
| Thông tin | Trang gốc hay có | Trang tiếng Việt nên có |
|---|---|---|
| Cỡ | Chỉ cỡ chữ S, M, L hoặc số cỡ theo hệ của nước sản xuất | Giữ cỡ trên nhãn, kèm số đo thật của hàng |
| Số đo | Inch, hoặc số đo cơ thể chứ không phải số đo áo | Centimet, ghi rõ đo hàng trải phẳng hay đo cơ thể |
| Cách chọn cỡ | Một câu chung như "chọn đúng cỡ thường mặc" | Gợi ý so với một món đang mặc vừa, nói rõ form rộng hay ôm |
| Giày dép | Số cỡ theo một hệ đánh số nước ngoài | Chiều dài bàn chân bằng centimet cho từng cỡ |
Mấu chốt nằm ở cột số đo: phải là số đo thật của hàng, quy đổi sang centimet, kèm cách đo. Cỡ chữ S, M, L của các nước không tương đương nhau, và giày dép càng phức tạp vì mỗi hệ đánh số một kiểu. Người dịch không được tự quy đổi cỡ theo một bảng chung trên mạng; nếu bản gốc chỉ có cỡ chữ mà không có số đo, hãy báo người bán đo hàng thật.
Cân nặng, dung tích, công suất, nhiệt độ giặt cũng đổi sang đơn vị quen dùng ở Việt Nam. Khi quy đổi, giữ độ chính xác hợp lý và ghi số gốc trong ngoặc nếu khách có thể cần đối chiếu.
Mô tả sản phẩm: viết lại cho người Việt, không chỉ dịch
Mô tả gốc viết cho khách ở nước khác, nhấn vào những gì họ quan tâm. Người mua Việt có thể quan tâm khác: hàng có hợp khí hậu nóng ẩm không, giặt tay hay giặt máy, dùng điện áp trong nước được không, có hướng dẫn sử dụng tiếng Việt không. Bản địa hoá tốt sẽ đưa những ý này lên đầu, dựa trên thông tin người bán xác nhận, chứ không để khách tự tìm.
Giọng văn mô tả cũng cần chỉnh. Văn bán hàng tiếng Anh hay dùng câu cảm thán và tính từ mạnh liên tiếp. Dịch nguyên giọng đó sang tiếng Việt nghe như quảng cáo rao vặt và làm giảm lòng tin. Mô tả tiếng Việt hiệu quả thường ngắn, cụ thể, chia ý bằng gạch đầu dòng: chất liệu, kích thước, cách dùng, cách bảo quản, trong hộp có gì.
Với hàng có yêu cầu riêng về thông tin bắt buộc như thực phẩm, mỹ phẩm, đồ cho trẻ nhỏ, hàng điện, nội dung trên trang và nhãn phụ tiếng Việt phải theo quy định hiện hành của ngành hàng. Người dịch dịch đúng thông tin được cung cấp và nhắc người bán kiểm quy định với nơi có chuyên môn, không tự thêm hay bớt công dụng.
Ảnh sản phẩm, chữ trên ảnh và phần hỏi đáp
Nhiều trang sản phẩm nhập khẩu dùng ảnh có chữ in sẵn: bảng thông số, mũi tên chỉ tính năng, khẩu hiệu. Những chữ này không nằm trong tệp dịch nên rất dễ bị bỏ qua, và khách Việt nhìn trang thấy nửa tiếng Việt nửa tiếng nước ngoài. Người dịch nên lập danh sách ảnh có chữ, dịch phần chữ trong một bảng riêng để người làm hình thay vào, hoặc đề xuất bỏ chữ trên ảnh và đưa thông tin xuống phần mô tả.
Ảnh minh hoạ cũng có thể cần đổi. Ảnh người mẫu mặc áo khoác dày giữa trời tuyết cho một chiếc áo bán ở miền Nam là ví dụ hay gặp. Người dịch không chọn ảnh, nhưng có thể ghi chú cho người bán những ảnh dễ làm khách hiểu sai công dụng hay mùa dùng.
Phần hỏi đáp và đánh giá của khách ở trang gốc không nên dịch rồi đăng lại như đánh giá của khách Việt, vì người đọc sẽ hiểu đó là trải nghiệm của người mua trong nước. Nếu muốn dùng, hãy ghi rõ nguồn, hoặc tốt hơn là viết lại thành phần câu hỏi thường gặp do người bán trả lời, dựa trên thông tin thật.
Chính sách đổi trả, bảo hành, giao hàng
Những trang chính sách hay bị dịch máy rồi bỏ đó vì ít người đọc, cho tới khi có tranh chấp. Khi bản địa hoá, cần chú ý:
- Thời hạn tính từ lúc nào: ngày đặt, ngày giao hay ngày nhận. Bản tiếng Việt phải nói đúng như bản gốc và như cách cửa hàng thực sự làm.
- Điều kiện đổi trả: còn nhãn, chưa qua sử dụng, còn hộp. Mỗi điều kiện viết thành một ý rõ ràng.
- Ai trả phí gửi lại hàng, hoàn tiền qua kênh nào, trong bao lâu.
- Hàng nào không áp dụng đổi trả, ví dụ đồ lót, hàng đặt làm riêng, hàng giảm giá cuối mùa, nếu bản gốc có.
- Bảo hành do ai thực hiện, ở đâu, có áp dụng tại Việt Nam hay không với hàng nhập từ nước ngoài.
- Thời gian giao hàng ghi theo khoảng ngày, nói rõ có tính ngày nghỉ hay không.
Chính sách là cam kết của người bán với khách. Người dịch nên dịch rõ và trung thành, đánh dấu mọi chỗ bản gốc không khớp với thực tế bán hàng tại Việt Nam, rồi để người bán quyết định. Nội dung pháp lý của chính sách và nghĩa vụ với người tiêu dùng là việc người bán cần hỏi nơi có chuyên môn, có thể bắt đầu từ AI Cố Vấn.
Dùng AI để bản địa hoá hàng loạt trang sản phẩm
Cửa hàng có hàng trăm mã hàng thì làm tay từng trang rất lâu. AI giúp được nhiều nếu bạn dựng khuôn trước. Quy trình gợi ý:
- Viết mẫu một trang sản phẩm tiếng Việt hoàn chỉnh cho một mã hàng điển hình, được người bán duyệt.
- Lập bảng thuật ngữ: tên loại hàng, chất liệu, màu, kiểu dáng, và cách gọi cố định.
- Xuất dữ liệu sản phẩm ra bảng tính, bỏ các cột không cần như giá nhập, nhà cung cấp, số tồn kho.
- Đưa trang mẫu, bảng thuật ngữ và từng nhóm vài chục mã hàng cho AI, yêu cầu viết theo đúng khuôn, không thêm thông tin không có trong dữ liệu.
- Kiểm từng trang: số đo, chất liệu, thông số phải khớp dữ liệu gốc; câu nào AI tự thêm thì gạch.
- Kiểm ngẫu nhiên một phần trang với hàng thật hoặc ảnh thật trước khi đăng hàng loạt.
Câu lệnh mẫu: "Dưới đây là trang mẫu đã duyệt và bảng thuật ngữ. Viết trang sản phẩm tiếng Việt cho từng dòng dữ liệu, giữ đúng khuôn: tên hàng dưới 80 ký tự, năm gạch đầu dòng đặc điểm, đoạn bảo quản. Chỉ dùng thông tin có trong dữ liệu; thiếu thông tin thì ghi THIẾU, không đoán." Lời dặn ghi THIẾU giúp bạn thấy ngay chỗ cần hỏi người bán, thay vì nhận một câu AI tự bịa nghe rất thuyết phục.
Chiều ngược lại: đưa hàng Việt ra trang bán nước ngoài
Người bán nhỏ trong nước ngày càng đưa hàng thủ công, nông sản chế biến, thời trang lên các trang bán quốc tế. Nguyên tắc vẫn vậy nhưng đảo vai: bạn viết cho khách nước ngoài, họ không biết những gì người Việt coi là hiển nhiên. Tên một món đồ thủ công cần giải thích ngắn nó là gì, làm từ gì, dùng thế nào. Đơn vị đo phải đổi sang hệ khách quen nếu thị trường đó không dùng hệ mét.
Hãy cẩn thận với những câu mô tả nguồn gốc và cách làm, vì khách nước ngoài thường đọc chúng như cam kết. Chỉ viết những gì người bán chứng minh được. Một mô tả như "làm thủ công hoàn toàn" hay "nguyên liệu tự nhiên" nên được kiểm với người bán, vì ở nhiều thị trường những chữ này có quy định riêng.
AI viết nháp tiếng Anh khá trôi cho trang bán hàng, nhưng hay rơi vào giọng quảng cáo chung chung. Người dịch nên đưa thêm chi tiết thật của sản phẩm và yêu cầu giọng mộc, cụ thể. Và cũng như chiều xuôi, đừng đưa danh sách khách hàng, giá nhập hay thông tin nhà cung cấp vào công cụ AI khi chỉ cần viết mô tả.
Câu hỏi thường gặp
Có nên giữ nguyên tên sản phẩm tiếng Anh cho sang không?
Tên thương hiệu và mã mẫu nên giữ nguyên, còn phần mô tả loại hàng nên viết bằng tiếng Việt để khách tìm thấy và hiểu ngay. Tên toàn tiếng Anh trên trang bán cho người Việt thường khó tìm kiếm và làm người lớn tuổi ngại mua.
Người dịch có được tự quy đổi cỡ giày, cỡ áo theo bảng chung không?
Không nên. Mỗi hãng, mỗi nước đánh cỡ khác nhau, bảng chung trên mạng chỉ là tham khảo. Hãy dùng số đo thật của hàng do người bán cung cấp, quy đổi sang centimet và ghi cách đo.
AI viết mô tả sản phẩm có đáng tin không?
AI viết nhanh và trôi, nhưng hay tự thêm đặc điểm nghe hợp lý mà sản phẩm không có. Hãy yêu cầu AI chỉ dùng dữ liệu được cung cấp, ghi THIẾU khi không đủ thông tin, rồi kiểm từng trang với dữ liệu gốc trước khi đăng.
Chính sách đổi trả dịch máy có dùng tạm được không?
Không nên dùng tạm. Chính sách là cam kết với khách, một câu dịch sai thời hạn hay điều kiện có thể dẫn đến tranh chấp. Nên có người dịch đọc kỹ, đối chiếu với cách cửa hàng thực sự làm và để người bán duyệt.
Hàng thực phẩm, mỹ phẩm nhập về có cần dịch gì đặc biệt không?
Những ngành hàng này có quy định riêng về thông tin bắt buộc và nhãn phụ tiếng Việt. Người dịch dịch đúng thông tin được cung cấp, không thêm công dụng, và nhắc người bán kiểm quy định hiện hành với cơ quan hoặc người có chuyên môn.
Đưa dữ liệu sản phẩm vào AI có cần che gì không?
Có. Bỏ giá nhập, tên nhà cung cấp, số tồn kho, thông tin khách hàng và mọi dữ liệu kinh doanh không cần cho việc viết mô tả. AI chỉ cần tên hàng, thông số, chất liệu và hướng dẫn sử dụng.